Self drive Cuba

Zodra je de luchthaven van Havana verlaat, voel je de Cubaanse warmte op je huid. Een oldtimer met chauffeur staat klaar en brengt je via sfeervolle pleinen vol muziek naar je casa particular, waar je bij een Cubaanse familie logeert. De eigenaren zijn dol op kinderen en de familiekamers hebben eigen sanitair. Je verblijf ligt vlak bij Havana Vieja. Na het inchecken en opfrissen wandel je zo het oude centrum in. Alle beelden van Cuba worden hier werkelijkheid: kleurrijke straten met glimmende oldtimers, sigaren rokende dames en heren en overal salsamuziek.

¡Hola Havana! Je verkent de stad op een voor Nederlanders vertrouwde manier: op de fiets. Samen met een gids die elke uithoek kent, rijd je langs verborgen plekjes, hippe wijken, historische hoogtepunten en levendige plazas. De tour duurt zo’n vier uur; kleine kinderen gaan achterop, oudere kinderen fietsen zelf mee. Rond lunchtijd parkeer je de fiets en strijk je neer bij een restaurant nabij Plaza de Armas, waar je eet met uitzicht over Havana.

Het startsein van je self drive klinkt vandaag. Je haalt de huurauto op en rijdt door de mooie provincie Piñar del Rio, waar de koloniale sfeer plaatsmaakt voor het boerenleven met groene tabaksplantages en de stompe bergen die mogotes heten. Onderweg is Las Terrazas een fijne stop: hier drink je koffie bij oude koffieboeren en neem je een verkoelende duik in de natuurlijke baden van Baños de San Juan. In Viñales rijd je naar je casa, waar kippen door de tuin scharrelen en de familie ’s avonds een smaakvolle maaltijd voor je bereidt.

In Viñales lijkt de tijd te hebben stilgestaan. De guajiros bewerken de tabaksvelden nog net als vijftig jaar geleden, met een sombrero op en een sigaar in de mond: de cowboys van Cuba. Deze ochtend waan je je er zelf een. Op de rug van een paard sjok je over de rode aarde tussen de plantages. Onderweg stop je bij een boerderijtje waar je zelf een sigaar probeert te rollen. Vinden jij of je kind het paardrijden te avontuurlijk? Dan kun je ook kiezen voor fietsen, wandelen of ziplinen.

Met de wegenkaart en navigatie-app bij de hand rijd je via Havana naar Playa Larga. In de loop van de middag kom je aan in dit vissersdorpje aan de Varkensbaai. De baai staat in de geschiedenisboeken bekend om de mislukte invasie tegen Fidel Castro, maar geldt tegenwoordig vooral als een van de mooiste snorkelplekken van Cuba. Hier stap je even van het gebaande pad af. Je logeert in een kleurrijke casa, van waaruit je over een paar stoffige weggetjes zo naar het strand loopt.

Verscholen grotten, diepblauw water en kleurrijke vissen maken de Varkensbaai bijzonder om te snorkelen. Het fijne is dat je geen boot nodig hebt: vanaf de kust spring je zo het water in. Onder water open je je ogen en zie je het rijke onderwaterleven aan je voorbijtrekken. Met je huurauto rijd je langs verschillende snorkelspots. De snorkeluitrusting, een plattegrond en een lunchbox liggen voor je klaar bij de casa. Vergeet je muggenspray en zonnebrandcrème niet.

Nog met zand tussen je tenen stap je in de auto. Na een half uurtje langs de kust bereik je Playa Giron, waar je desgewenst het kleine museum over de Varkensbaai bezoekt. Na zo’n drie uur rijden verwelkomen kleurrijke lage huizen, geparkeerde oldtimers en ezels in de klinkerstraatjes je in Trinidad. Al snel wordt duidelijk waarom het centrum op de UNESCO-Werelderfgoedlijst staat: voor jou is dit straatbeeld uniek, voor de Cubanen dagelijkse routine. Om die sfeer op te snuiven verblijf je in een casa midden in het centrum.

Weet je wat een bici is? Een eenvoudige variant van de tuktuk, waarin je overdekt achter de chauffeur door de stad fietst. Na het ontbijt haalt hij je op en laat hij je de plekken zien waar Cubanen leven, werken en naar school gaan, van lokale winkels tot marktkraampjes. Tijdens workshops leer je vervolgens percussie spelen, salsa dansen en een mocktail maken. Die salsapasjes komen later goed van pas, want in de namiddag klinkt vanaf Plaza Mayor muziek en komen de Cubanen in beweging.

Je ruilt de ene koloniale sfeer in voor de andere. Onderweg is Santa Clara een mooie stop: hier won Ché Guevara in 1958 de beslissende slag die Cuba definitief communistisch maakte. Ter nagedachtenis vind je er zijn mausoleum, waar zachte marsmuziek door knisperende luidsprekers klinkt en de geschiedenis tot leven komt. Op maandag is het gesloten, maar geen zorgen: op de route van Remedios naar Varadero passeer je Santa Clara opnieuw.

Remedios is de koloniale verrassing van Cuba. Begin met een wandeling door de charmante straten langs pastelkleurige huizen en breng een bezoek aan de kerk San Juan Bautista. Maar Remedios draait om meer dan het centrum. In het natuurgebied Rancho El Querete vind je watervallen, en de cayo’s – eilanden die via een soort Afsluitdijk aan het vasteland vastzitten – lokken met hagelwitte stranden. Je kunt ze tijdens een oldtimertour bezoeken, of ter plekke beslissen wat je die dag met de kinderen wilt doen.

De laatste bestemming komt in zicht: Varadero. Hier sluit je je gezinsreis ontspannen af met dagen aan het strand. De 25 kilometer lange kuststrook geldt als een van de mooiste van de Cariben en ligt op zo’n twee uur rijden van Havana. Het authentieke Cuba vind je hier niet, maar als afsluiter met een echt vakantiegevoel is het ideaal. Om toch iets van die knusse sfeer vast te houden, verblijf je niet in een resort maar in een casa op loopafstand van het strand, restaurants en winkels.

Deze dagen hoef je helemaal niets. Vanuit je casa loop je zo het strand op, strek je uit onder een rieten parasol en kom je bij van alle indrukken die Cuba heeft achtergelaten. Kinderen duiken de zee in of spelen in het zand. Is de hele dag stilliggen niks voor jou? Dan scoor je souvenirs op de markt, bezoek je de stad Matanzas of boek je lokaal een boottocht naar Rio Canimar, een natuurgebied waar je ook kunt paardrijden en wandelen.

Na het allerlaatste ontbijt op Cuba stap je in de auto voor het laatste stuk van je reis. Geniet nog een keer van de Cubaanse wegen, met dieren en mensen langs de kant. Op de luchthaven van Havana lever je de huurauto in en begint de reis naar huis. De volgende dag ben je terug, een mooie familieherinnering rijker.