Ultiem Borneo: jungle, wildlife & orang-utans

Na een lange vlucht met een overstap in Kuala Lumpur land je in Kuching. Bij aankomst word je opgewacht door je chauffeur en gids, die je naar je hotel brengen. Onderweg zie je moderne gebouwen afgewisseld met traditionele bouwwerken, terwijl de warmte en de geuren van lokale gerechten je meteen in vakantiesfeer brengen. Kuching betekent letterlijk ‘kat’ en staat dan ook bekend als ‘Cat City’. Langs de riverfront vind je gezellige restaurants, en aan de overkant van de rivier ontdek je koloniale panden. Na alle indrukken geniet je van een goede nachtrust.

Vroeg in de ochtend vertrek je richting het dorpje Kampung Bako, waar je met een boot in ongeveer 35 minuten naar Bako National Park vaart. Meteen vallen de bijzondere rotsformaties in de branding op. Eenmaal aan land waan je je tussen tropische bomen en planten, terwijl je in de verte apen hoort. Met een gids trek je dieper de jungle in op zoek naar wildlife: krokodillen schuilen in de mangroven, neusapen en vliegende eekhoorns zitten in de boomtoppen en op de bosbodem ontdek je vleesetende planten. Aan het eind van de dag keer je terug naar Kuching.

Je reist ruim vier uur over hobbelige wegen naar een afgelegen deel van Sarawak. Onderweg loop je met een lokale gids over een kleurrijke markt en lunch je in een lokaal restaurant, waar je een geschenk voor de dorpshoofdman kunt kopen. Daarna ruil je het vasteland in voor een houten jungleboot, de ‘perahu’, en vaar je een uur langs beboste oevers naar het leefgebied van de Iban-stam. In de longhouse verblijf je twee nachten in comfortabele kamers. ’s Avonds nodigt de chief je uit voor een glas ’tuak’, de lokale rijstwijn, en overhandig je jouw geschenk.

Na een stevig ontbijt maak je met je gids een lange wandeling door primair regenwoud. Onderweg vertelt hij hoe de Iban het land bewerken en rijst, groente en fruit verbouwen. Diep in het oerwoud wijst hij je op giftige bomen en eetbare planten, en met een beetje geluk spot je een wilde orang-oetan. Voor de lunch bereiden leden van de Iban-stam een traditionele bamboemaaltijd boven een houtvuur bij een eenvoudige bushcamp. Na afloop wandel je terug naar de jungleboot die je naar de longhouse brengt. Een frisse duik in de rivier is een verkoelende afsluiter.

Na het ontbijt neem je afscheid van de gastvrije Iban en vaar je in een houten bootje ontspannen over de rivier. Aan wal staat een busje klaar dat je in zo’n vier uur door groen landschap terugbrengt naar Kuching. Bij aankomst heb je nog tijd om enkele hoogtepunten te bekijken, zoals het Sarawak Museum en de sfeervolle Masjid Bandaraya, de staatsmoskee. ’s Avonds struin je langs de vele stalletjes aan de Main Bazaar, waar je heerlijk eet en de lokale lekkernijen proeft.

Je vliegt naar Mulu National Park, met vanuit het raampje een weids uitzicht over het regenwoud. Na de landing op de kleine landingsstrip vaar je per longboat naar je sfeervolle houten lodge aan de rivier. Nog diezelfde dag wandel je zo’n drie kilometer door de jungle naar de Lang Cave, een grot vol stalagmieten en stalactieten. Vlakbij ligt de Deer Cave, waar miljoenen vleermuizen huizen. Bij zonsondergang zie je hoe duizenden vleermuizen als een enorme zwerm de grot verlaten om de nachtelijke jungle in te trekken. Terug bij je lodge geniet je van een maaltijd.

Na het ontbijt vertrek je met een lange houten jungleboot, langs dorpjes van de Penan-stam. Eerst bezoek je de Wind Cave, een grot met bijzondere natuurlijke zuilen, daarna de Clearwater Cave, gevormd door een uitgebreid netwerk van ondergrondse rivieren. Een lange trap voert je door dit fascinerende grottenstelsel. Bij terugkomst neem je een verkoelend duik in het kraakheldere water. Met wat geluk zie je tijdens de picknicklunch talloze Rajah Brooke-vlinders boven het water fladderen. Rustig vaar je terug naar je lodge, waar je in de namiddag aankomt en heerlijk kunt ontspannen.

De ontwakende jungle vormt je natuurlijke wekker. Je wordt teruggebracht naar de luchthaven van Mulu, waar een propellervliegtuigje klaarstaat voor de vlucht naar Kota Kinabalu. Terwijl je over de boomtoppen scheert, werp je een laatste blik op het indrukwekkende Mulu National Park. Bij aankomst merk je dat Kota Kinabalu een stuk moderner is dan Kuching. Je hotel ligt net buiten het centrum. ’s Avonds is het leuk om naar de waterfront te gaan, waar een lokale markt en volop eetgelegenheden op je wachten, van lokale lekkernijen tot westerse gerechten.

Trek de natuur in voor een actieve dag op de Kiulu River, een van de beste plekken op Borneo om kennis te maken met wildwaterraften. De route is speels en afwisselend, met rustige stukken om op adem te komen en lichte stroomversnellingen voor een vleugje spanning, ideaal voor beginners. Samen met een ervaren gids peddel je door de jungle, terwijl het water voor verkoeling zorgt. Onderweg is er tijd om even het water in te springen of gewoon te genieten van het uitzicht. Na afloop wacht een welverdiende lunch.

Vanuit Kota Kinabalu vlieg je in een klein uur naar Sandakan. In de middag bezoek je het Sepilok Orang-utan Rehabilitation Centre, waar je van dichtbij kennismaakt met een van de meest bijzondere dieren van Borneo. Sinds de jaren zestig zet dit opvangcentrum zich in voor de bescherming en rehabilitatie van orang-oetans. Tijdens de voedermomenten zie je hoe de dieren zich door het regenwoud bewegen en leer je over de uitdagingen waarmee deze mensapen kampen. Je verblijft in een lodge midden in het regenwoud. Zodra de avond valt, komt de jungle tot leven en spot je met geluk vliegende eekhoorns.

Diep in het oosten van Borneo ligt de Kinabatangan-rivier, een van de populairste plekken om wildlife te spotten. Je verblijft in een lodge aan de oever, midden in de natuur. Meerdere keren per dag ga je met een ervaren gids het water op voor een riviersafari. In een kleine boot vaar je langs dichtbegroeide oevers, waar achter elke bocht iets nieuws kan opduiken. Met wat geluk zie je neusapen hoog in de bomen, orang-oetans in het bladerdak, krokodillen langs de waterkant en misschien zelfs zeldzame pygmee-olifanten. Tussen de tochten door kom je tot rust bij de geluiden van de jungle.

Vandaag staat een echte avontuurlijke reisdag op het programma. Na het ontbijt vertrek je vanaf de Kinabatangan-rivier richting Tabin National Park, een van de grootste en minst bezochte natuurgebieden van Sabah. De rit van drie tot vier uur voert deels over onverharde wegen, dwars door uitgestrekte jungle en palmplantages. Onderweg zie je het landschap langzaam veranderen van riviergebied naar dicht regenwoud. Eenmaal in Tabin voelt het alsof je nog dieper de natuur in bent getrokken, ver weg van de bewoonde wereld. Hier begint een nieuw jungle-avontuur.

Tabin Wildlife Reserve behoort tot de beste plekken op Borneo om dieren in het wild te spotten. Dit ongerepte gebied staat bekend om zijn rijke biodiversiteit. Tijdens een jeepsafari trek je de jungle in en bezoek je een moddervulkaan, waar dieren samenkomen bij de natuurlijke zoutbron. Met wat geluk zie je hier Borneose pygmee-olifanten, apen, herten en neushoornvogels. ’s Avonds ga je op nachtsafari en ontdek je een heel andere kant van de jungle, met nachtdieren die zich overdag niet laten zien, zoals civetkatten.

Het is tijd om afscheid te nemen van het oerwoud. In anderhalf uur rijd je naar de luchthaven van Lahad Datu, waar je op een vlucht van een klein uur naar Kota Kinabalu stapt. Vanaf de luchthaven sta je in no time in de haven, waar een speedboot klaarligt. Na een korte overtocht van een kwartier bereik je Manukan. Op het eiland vind je alles voor een comfortabel verblijf: wit zand, een blauwe zee en bungalows direct aan het strand.

Manukan ligt in het beschermde Tunku Abdul Rahman Marine Park en staat bekend om zijn heldere water en kleurrijke onderwaterwereld. Rond het eiland ligt een gezond koraalrif, waar je vanaf het strand tussen tropische vissen kunt snorkelen. Tijdens je verblijf draait alles om ontspannen en genieten van zee en strand. Ga snorkelen of duiken bij het rif, maak een kajaktocht langs de kust of neem een verfrissende duik in het warme water. Ook zijn er wandelpaden die je naar het groene binnenland brengen. Een fijne plek om bij te komen na je avonturen op Borneo.

Word je wakker in je houten chalet, dan geniet je nog even van de ruisende zee en de wiegende palmbomen. Na het ontbijt stap je op de boot terug naar het vasteland, waarna je naar de luchthaven wordt gebracht. Vanaf Kota Kinabalu begint je terugreis naar huis, met een schat aan herinneringen aan de jungle, wildlife en stranden van Borneo.