Groepsrondreis Ghana, Togo en Benin

Je vliegt rechtstreeks in zo’n zeven uur naar Accra, de hoofdstad van Ghana. Omdat het tijdsverschil met Nederland gering is, hoef je geen rekening te houden met een jetlag. Na aankomst betrek je je hotel en kun je alvast wennen aan de sfeer van West-Afrika.

Ontdek Accra, een snelgroeiende stad die trouw blijft aan haar Afrikaanse wortels. Je bezoekt het Nationaal Museum, het Onafhankelijkheidsplein en de historische wijk James Town, waar het dagelijks leven van de Ga-bevolking zich ontvouwt met uitzicht op de oceaan. Bijzonder is de werkplaats van de Fantasy Coffins: handgemaakte kisten in de vorm van fruit, dieren of auto’s, die een creatieve blik geven op hoe men hier omgaat met leven en dood.

Je rijdt naar Lomé, de levendige hoofdstad van Togo, gelegen aan de kust vlak bij de Ghanese grens. Zodra je de grens oversteekt merk je de relaxte, kleurrijke sfeer. Op de centrale markt verkopen de befaamde Nana Benz hun prachtige pagnes, kostbare doeken die symbool staan voor elegantie en status. Overal zie je vrouwen in deze gewaden. De markt is een ervaring op zich waar je makkelijk enkele uren doorbrengt.

Tijdens een stadstour verken je het Onafhankelijkheidsplein en de fetisj- of voodoomarkt, waar bijzondere voorwerpen liggen die volgens de lokale traditie een geneeskrachtige of spirituele werking hebben. Van kruiden en poeders tot dierlijke resten: alles speelt een rol bij rituelen. Wie wil, kan een voodoo-reading laten doen. Daarna heb je tijd om de stad op eigen tempo te ontdekken of te ontspannen bij het hotel.

Na een laatste verkenning van Lomé reis je door naar Agbodrafo in de Aneho-regio, een kuststreek rijk aan geschiedenis en spiritualiteit. Onderweg woon je een voodoo-ceremonie bij, een vast onderdeel van het dagelijks leven in de dorpen. Het ritmische tromgeroffel en het gezang dat de voodoo-geest oproept maken diepe indruk. Hier krijg je een inkijk in de spirituele wereld van West-Afrika, waar geloof, muziek en gemeenschap onlosmakelijk verbonden zijn.

Een boottocht over de Mono-rivier brengt je langs afgelegen dorpjes waar de eeuwenoude kunst van het zout winnen nog altijd voortleeft. Je vaart langs rustige lagunes, mangrovebossen vol leven en de indrukwekkende riviermonding, waar zoet water en de zilte oceaan samenkomen. In een van de dorpen maak je kennis met de Zangbeto, een van de meest opvallende ceremonies van West-Afrika. Dansers dragen hoge maskers bedekt met felgekleurde stroken die snel ronddraaien, symbool voor de spirituele reiniging van het dorp.

Ouidah is het historische centrum van het voodoogeloof, waar tijdens de slavernijperiode veel tot slaaf gemaakte mensen werden verscheept. Het oude Portugese fort is nu een museum dat de kracht van de West-Afrikaanse voodoocultuur toont. Na de lunch wandel je in ongeveer een uur de oude slavenroute af die eindigt aan zee bij de Poort van No-Return. Tijdens het jaarlijkse Voodoo-festival verzamelen zich hier talloze gelovigen, chiefs en koningen, begeleid door dans, drums en gezang.

Met een houten pinasse vaar je over het Nokoué-meer naar Ganvié, het grootste paaldorp van Afrika, ook wel het Venetië van Afrika genoemd. Indrukwekkend om te zien hoe de Tofinu hun huizen op palen bouwden. Met kleine bootjes varen bewoners naar school, werk en familie. Zelfs de markt bestaat uit boten die zich op één plek verzamelen. Het voodoogeloof is er alom aanwezig. Daarna rijd je door naar Abomey, waar je overnacht.

Je start met een wandeling door de levendige straten van Abomey, van oudsher een belangrijk cultureel en commercieel centrum op de oude handelsroutes. De gids vertelt over de rijke geschiedenis en de afstammelingen van het oude koninkrijk. Daarna reis je naar Dassa, hoofdstad van een koninkrijk uit 1385. Je bekijkt overblijfselen van deze dynastie en wandelt naar de Koninklijke heuvel, waar vroegere koningen werden begraven. Onderweg zie je hoe de plek wordt beschermd door voodoo-standbeelden en sporen van recente rituelen.

Je reist verder noordwaarts en ontmoet de Taneka-bevolking, wiens dorpen verspreid liggen over de hellingen van de Taneka-berg. Hun ronde lemen huizen hebben kegelvormige daken afgedekt met aardewerken potten. Al wandelend leer je hoe zij hun tradities in ere houden: priesters dragen geitenvellen als teken van hun rol en voeren beschermende rituelen uit. Hun geloof is diep verweven met de natuur. Daarna steek je de grens over naar Togo en rijd je richting Kara.

Een uitstapje door het bergachtige Atakoragebergte brengt je bij de Tamberma-bevolking, die hier al eeuwen woont op een plek die ooit bescherming bood tegen vijanden en slavenhandelaars. Volgens antropologen zijn zij verwant aan de Dogon in Mali. Hun huizen, met de hand gevormd uit klei, lijken op kleine kastelen met torentjes en binnenplaatsen en behoren tot de mooiste voorbeelden van traditionele Afrikaanse architectuur. Je wandelt langs deze woningen en maakt kennis met de lokale bevolking.

In het bergland ten zuiden van Kara ontmoet je de Kabye-bevolking. Hun traditionele soukala bestaat uit ronde lemen hutten, verbonden door muren, het domein van een patriarchale familie. Vrouwen werken als pottenbaksters volgens een eeuwenoude techniek zonder draaischijf, terwijl mannen als smeden ijzer bewerken met zware stenen. In Sokodé ben je ’s avonds getuige van een indrukwekkende vuurdans: op het ritme van opzwepende trommels dansen deelnemers rond de vlammen tot sommigen in trance raken en in de gloeiende kolen springen.

Onderweg naar Kpalimé stop je in Atakpamé, een negentiende-eeuwse handelsstad tussen groene heuvels waar katoen, cacao en koffie het straatbeeld kleuren. Je slentert langs de markten en proeft de sfeer van deze levendige tussenstop. Daarna rijd je door naar Kpalimé, bekend om zijn weelderige regenwouden en ambachten. Bij aankomst maak je een korte verkennende wandeling en bezoek je een centrum voor handwerk, waar lokale kunstenaars schilderijen en houtsnijwerk maken.

Je wandelt door de heuvels rondom Kpalimé, langs dorpen en kleine akkers. Een lokale entomoloog loopt mee en wijst je op vlinders, insecten en de bomen van het bos. In het rustige ritme van het platteland neem je de tijd om te kijken, luisteren en leren. In de middag steek je de grens met Ghana over en rijd je door naar Wli, aan de voet van de beroemde watervallen.

’s Ochtends bezoek je de indrukwekkende Wli Watervallen, waar het water zo’n 60 tot 80 meter naar beneden stort. Tijdens een wandeling van ongeveer 45 minuten naar de voet van de waterval zie je kleurrijke vlinders en talloze vogels. Wie wil, klimt door naar het hogere deel voor een weids uitzicht over de groene vallei. Daarna ga je naar het Tafi Atome Monkey Sanctuary, waar de heilige apen worden beschermd en vereerd. Aan het eind van de middag kom je aan in Akosombo aan het Voltameer.

Je ontdekt Akosombo aan het Voltameer, het grootste door mensen gemaakte meer ter wereld, met een kustlijn van bijna vijfduizend kilometer. Tijdens een ontspannen boottocht van ongeveer een uur geniet je van het uitzicht op de imposante dam en de kleine vissersdorpjes langs de oever. Daarna rijd je naar de Krobo-regio, wereldberoemd om haar kleurrijke glazen kralen. De ambachtslieden vermalen oud glas tot poeder, waarna ze de kralen koken, versieren, wassen en rijgen tot sieraden.

Je reist naar Kumasi, de historische en spirituele hoofdstad van het oude Ashantirijk, dat tot het eind van de negentiende eeuw een van de machtigste rijken van Afrika was. Vandaag is Kumasi een bruisende stad met een schitterende centrale markt vol Ashantikunst. In de middag woon je, indien mogelijk, een ‘begrafenis’ bij. De naam doet anders vermoeden, want in werkelijkheid is het een feestelijk samenzijn waarbij vrienden en familie het leven van de overledene vieren.

De Ashanti kennen vele tradities waarbij ze zich schitterend uitdossen in kleurrijke kleding en gouden juwelen. Je bezoekt het Akwasi-museum en woont het Akwasidae Festival bij, dat elke 42 dagen wordt gevierd. Het is geen uitbundige processie, maar een ceremonie waarbij een bont gekleed gezelschap voor de koning verschijnt bij het Koninklijk Paleis. De koning zit onder zijn kleurrijke parasol en krijgt eeuwenoude juwelen omgedaan, terwijl er muziek klinkt, wordt gedanst en verhalen worden verteld.

Je reist naar Anomabo en bezoekt onderweg het kasteel van Elmina, het oudste Europese gebouw in Afrika. Vanuit deze kustplaats dreven de Portugezen in de vijftiende eeuw handel. Langs de kust zie je nog steeds talloze fel beschilderde vissersboten en een bedrijvige visserij. Het fort, later overgenomen door de Nederlanders, werd een centrum van de trans-Atlantische slavenhandel. Talloze Afrikanen werden hier vastgehouden onder mensonterende omstandigheden. Het bezoek confronteert je met een pijnlijk verleden dat verweven is met de geschiedenis van West-Afrika.

Op de laatste dag van deze reis heb je nog de hele ochtend en het begin van de middag om te genieten van het strand aan de tropische kust van Ghana. In de middag vertrek je richting Accra, waar je in de avond de terugvlucht naar Amsterdam neemt.

Welkom terug in Nederland! De tijd is voorbijgevlogen en je kijkt met een goed gevoel terug op deze bijzondere reis door Ghana, Togo en Benin, vol kleurrijke culturen, indrukwekkende rituelen en ontmoetingen die je niet snel zult vergeten.