Groen Java en Bali

Vanaf vandaag beschik je over een auto met chauffeur, zodat je Java in je eigen tempo ontdekt en kunt stoppen waar je maar wilt. Vanuit de hoofdstad rijd je in zo’n twee uur naar Bogor, onderweg is een bezoek aan het openluchtmuseum Taman Mini mogelijk. In Bogor wandel je door de botanische tuin, waar duizenden tropische planten rondom lotusvijvers groeien, en zie je het paleis Buitenzorg door de tralies. Tot slot kun je langs poppenmaker Pak Endai, waar je ziet hoe wayang golek-poppen met de hand ontstaan.

Je rijdt zuidwaarts naar het authentieke dorpje Nagrak, ongeveer drie uur onderweg. Dit stukje Java ligt verscholen in een landelijk gebied, omgeven door groene rijstvelden, kleine kampungs, groentetuinen en fruitbomen. Toeristen kom je er nauwelijks tegen. Maak een wandeling naar de omliggende dorpjes of dwars door de natuur en kom tot rust in het rustige, landelijke Javaanse leven.

Geniet van de omgeving van Nagrak. Trek er in de koele ochtend op uit met de eigenaar van Kampung Padi of verken de streek met je busje. Aan de voet van de vulkanen Pangrango en Gede ligt een waterval, en verderop wacht een hangbrug tussen de boomtoppen met een weids uitzicht. Ook het natuurreservaat Pondok Halimun verken je met een fourwheeldrive. Liever ontspannen? Neem plaats bij het zwembad of volg een kookcursus in het hotel, echt een aanrader.

Via Sukabumi en Cianjur reis je naar Lembang, ten noorden van Bandung. Het is een drukke route en je bent bijna de hele dag onderweg. Het koele Lembang ligt op zo’n 1.400 meter hoogte op de beboste helling van de Tangkuban Prahu-vulkaan en is al sinds de koloniale tijd geliefd. Veel huizen en villa’s dragen nog de stijl van die periode. Breng een bezoek aan de lokale fruitmarkt in het centrum, het klooster en de Lembang Art-shop.

Sta vroeg op en rijd met je chauffeur naar de kraterrand van de actieve Tangkuban Perahu. Je ziet zwaveldampen opstijgen en ruikt de karakteristieke geur. Zin in een kopje thee? Bezoek een van de theefabrieken en leg de uitgestrekte theeplantages vast op de foto. Wie liever de stad ontdekt, rijdt naar Bandung om er de koloniale gebouwen en andere bezienswaardigheden te bekijken.

Vandaag staat de mooiste treinreis van Indonesië op het programma. Na een transfer naar het station in Bandung stap je in de trein richting Kroya. Onderweg glijden de uitgestrekte rijstvelden en hoge terrassen van de Preanger aan je voorbij. In Kroya wacht je chauffeur al, waarna je in zo’n drie uur naar Purwokerto rijdt. Dit is een goed vertrekpunt voor de warmwaterbronnen bij het koele Baturaden. Wandel door het groene natuurgebied en bezoek de zeven bronnen, waar zwavelhoudend water de rotsen feloranje kleurt en je onder een natuurlijke douche kunt stappen.

In ongeveer vier uur rijd je naar Wonosobo, een koele bergplaats en het ideale vertrekpunt voor je bezoek aan het Diëngplateau van morgen. De streek rondom Wonosobo wordt gekenmerkt door talloze groente- en tabaksplantages. Een rustige plek om even op adem te komen.

Na het ontbijt verken je het Diëngplateau, een hooggelegen vulkanisch gebied met actieve zwavelbronnen en een helder gekleurd meer. Samen met een gids maak je een tocht van zo’n vijf kilometer, of je rijdt deels mee met het busje. Je ziet ruïnes van hindoeïstische tempels uit de achtste eeuw, de borrelende Sikidang-krater en het turquoise Telaga Warna-meer. Daarna rijd je richting de Borobudur, eventueel via een omweg langs vulkaan de Merapi, waar je de gestolde lava op de helling kunt bekijken.

Een van de hoogtepunten van je reis: de beroemde Borobudur, het grootste boeddhistische monument ter wereld en UNESCO-Werelderfgoed. Dit indrukwekkende heiligdom uit de achtste eeuw telt negen verdiepingen en meer dan vijfhonderd Boeddhabeelden, met gedetailleerde reliëfs die het leven van Boeddha uitbeelden. Bij binnenkomst trek je speciale slippers aan, waarna je onder begeleiding van een lokale gids de stupa’s verkent.

Je rijdt richting de hofstad Jogyakarta, bij voorkeur via de landelijke route langs tempels, smalle wegen en de Merapi-vulkaan. Met een jeep kun je de helling op om de gestolde lava te bewonderen. Onderweg is ook de hindoeïstische Prambanan-tempel de moeite waard, met reliëfs die het Ramayana-epos verbeelden. In de gezellige stad rijden nog becaks en andongs; bezoek het sultanspaleis, de batik- en zilverwijk en de winkelstraat Jalan Malioboro. ’s Avonds kun je genieten van een Ramayana-dansvoorstelling met een uitgebreid buffet.

Na een transfer naar het station reis je per trein naar Jombang, ruim drie uur door het Oost-Javaanse landschap vol tabaks-, teakhout- en suikerrietplantages, afgewisseld met rijstvelden en kampungs. In Jombang wacht je chauffeur, waarna je in zo’n twee uur naar landgoed Kaliandra rijdt. Dit vijftig hectare grote terrein ligt aan de voet van vulkaanberg de Arjuna. Je verblijf steunt de doelen van de stichting Kaliandra, die dorpsbewoners ‘green houses’ schenkt. Maak een wandeling door het bos of verken de stille natuur en omliggende dorpen op de fiets.

Ontdek het landgoed en de omgeving met een Engelssprekende Kaliandra-medewerker, die je meer vertelt over de initiatieven van de stichting. Je gids en chauffeur brengen je naar de greenhouses, waar dorpelingen hun groenten verbouwen en zo een beter bestaan opbouwen. Ook bezoek je omliggende kampungs, een school en een kliniek. De boeren maken graag een praatje en juist de wandelingen door de straatjes leveren de leukste ontmoetingen op. Reken op zo’n tweeënhalf tot drie uur.

Je hoeft pas tegen zonsondergang bij je hotel nabij de Bromo te zijn, dus geniet nog rustig van de ochtend op het landgoed voordat je rond half twee vertrekt. De rit duurt ongeveer drieënhalf uur. Wie eerder wil vertrekken, rijdt via de historische stad Malang en de kleurrijke wijk Warna Warni. Verken het centrum van Malang, lunch bij Toko Oen of in hotel Tugu, en leg de bontgeschilderde muren en daken van Warna Warni vast.

Vroeg uit de veren voor de Bromo. Nog voor zonsopkomst klim je in de jeep voor een hobbelige rit in het donker naar het uitzichtpunt. Zoek een mooie plek met zicht op de enorme zandzee en de actieve krater, en zie hoe de kleuren veranderen wanneer de zon opkomt. Wie wil, loopt daarna naar de kraterrand. Na het ontbijt vervolg je de reis richting de Ijen, deels langs de noordkust met zicht op zee en vulkanische bergen. Je verblijft afgelegen bij de Ijen-vulkaan, omringd door groene sawa’s en kleine kampungs.

Verken de groene omgeving of ontspan lekker bij het resort. Vanuit je verblijf maak je mooie wandelingen door de sawa’s of breng je de tijd door in de parkachtige tuin. Op loopafstand ligt een kleine kampung, waar je een indruk krijgt van het lokale leven. Een rustige dag om op te laden voor het vervolg van je reis.

In ongeveer een uur rijd je naar de havenplaats Ketapang, waar je busje met je mee de ferry op gaat. In een klein uur vaar je de straat van Bali over naar Gilimanuk. Vanaf hier rijd je langs de noordkust naar Seririt en de bergen in, langs panoramische rijstvelden zover je kunt kijken, tot je Jatiluwih bereikt. Hier neem je afscheid van de chauffeur. De UNESCO-beschermde rijstterrassen maken dit een paradijs voor natuurliefhebbers: je wandelt door regenwouden, langs kruidentuintjes en fruitboomgaarden, waar zelfs nog wilde civetkatten leven.

Wandelend ontdek je deze omgeving het best, zelfstandig of met een gids die je vertelt over de bewoners, flora en fauna. Tussen de UNESCO-rijstvelden zijn paden aangelegd met korte, middellange en lange routes, voor ieder wat wils. Ambitieuzer? Kies dan voor een trekking naar de top van de Mount Batukaru, langs fruit-, cacao- en koffieplantages, over slingerende paden door dichte jungle, voorbij tempels en authentieke dorpjes.

Opnieuw beschik je over een auto met chauffeur om Bali flexibel te ontdekken. In ruim drie uur rijd je van Jatiluwih naar Blayu, langs prachtige rijstvelden. Wie wil, maakt een omweg langs het Bratanmeer, de tweelingmeren, de watervallen bij Munduk of de rijstvelden van Sanda en Blimbing. Bij Blayu neem je afscheid van de chauffeur. Ver van de drukte, midden tussen de rijstvelden, ervaar je het authentieke Bali, waar het dagelijkse leven rustig voortkabbelt. Wandel of fiets over smalle paadjes langs traditionele huizen en kleurrijke tempeltjes.

In Blayu maak je gemakkelijk contact met de lokale bevolking. Je hotel organiseert van alles, zoals een fietstocht bergafwaarts naar de Tanah Lot-tempel: kinderen zwaaien en je trapt langs schooltjes en werkplaatsen van steen- en houtbewerkers. Deze tocht start laat in de middag, zodat je de zonsondergang bij de tempel meemaakt. Er zijn ook wandelroutes langs het apenbos Alas Kedaton en een koninklijk paleis. Wil je het lokale leven proeven? Doe dan mee aan een kookworkshop, van inkopen op de markt tot koken met verse ingrediënten.

Met een transfer word je van Blayu naar je hotel in Balangan gebracht. Hoog op een klif, met weids uitzicht over zee, ligt dit rustige plekje. Beneden wacht een intieme baai met wit zandstrand, een paar ligstoelen en eenvoudige cafeetjes. Het strand is geliefd bij surfers die hier de golven trotseren. Huur een fiets of brommertje om de omgeving op je gemak te verkennen.

Twee dagen om te genieten van zon, zee en strand. Zin in meer? Maak dan een excursie naar de tempels van Tanah Lot of Uluwatu, of eet vis op het strand van Jimbaran. Ook het culturele Ubud, met paleizen en musea, is de moeite waard, net als fietsen, raften en wandelen in de omgeving. Liever shoppen? Dan zijn Kuta en Seminyak de plekken om heen te gaan. Of maak een boottocht naar Nusa Lembongan of Nusa Penida.

Op je laatste dag word je bij je hotel in Balangan opgehaald en naar de luchthaven van Denpasar gebracht. Met een schat aan indrukken van Java en Bali neem je afscheid van dit groene deel van Indonesië.